zus

A gdyby tak nie musieć płacić składek ZUS od wynagrodzenia osoby, która reprezentuje Twoją firmę? Niemożliwe? A może jednak.

Podstawą jest konkretna decyzja: ZUS Oddział w Lublinie nr 958/2025 z 21 października 2025 r. DI/200000/43/958/2025.

Jednoosobowa działalność i potrzeba wsparcia

Prowadząc jednoosobową działalność gospodarczą – JDG – przedsiębiorca często jest zdany wyłącznie na siebie. Nie da się jednak być w dwóch miejscach jednocześnie.

Czasem potrzebna jest nie osoba wykonująca kluczowe zadania operacyjne, ale prawa ręka, która:

• podpisuje dokumenty

• reprezentuje firmę w urzędach

• reprezentuje firmę na wydarzeniach branżowych

• odbiera telefony, gdy jesteśmy zajęci

• dba o sprawy firmy w czasie delegacji lub zdarzeń losowych

• prowadzi rozmowy z potencjalnymi kontrahentami

Takie czynności może wykonywać pełnomocnik.

O co chodzi w decyzji ZUS?

Przedsiębiorca z województwa lubelskiego wyznaczył swoją pełnoletnią córkę na pełnomocnika firmy. We wniosku o interpretację wskazał, że córka nie będzie wykonywała czynności zarobkowych związanych z działalnością, lecz wyłącznie działania reprezentacyjne.

Za wykonywanie obowiązków miała otrzymywać wynagrodzenie w wysokości 2 500 zł miesięcznie.

Przedsiębiorca zapytał ZUS, czy w takiej sytuacji powstaje obowiązek opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne od wynagrodzenia pełnomocnika.

Kluczowa kwestia – zamknięty katalog z art. 6 ustawy

ZUS powołał się na art. 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który zawiera zamknięty katalog osób podlegających obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym. Katalog ten obejmuje również osoby objęte ubezpieczeniem chorobowym i wypadkowym.

Kluczowe jest tu pojęcie katalogu zamkniętego. Oznacza to, że nie można go interpretować rozszerzająco. Jeśli dana funkcja nie została w nim wymieniona – nie powstaje obowiązek ubezpieczeniowy.

W ustawie nie wskazano osoby pełniącej funkcję pełnomocnika, którego jedyną podstawą działania jest udzielone pełnomocnictwo.

Dodatkowo przedsiębiorca zaznaczył, że nie zawrze z córką żadnej umowy cywilnoprawnej, na przykład umowy zlecenia.

W efekcie ZUS uznał, że w opisanym stanie faktycznym wynagrodzenie pełnomocnika nie podlega obowiązkowi opłacania składek na ubezpieczenia społeczne.

Co ze składką zdrowotną?

ZUS wskazał, że nie ma kompetencji do rozstrzygania w zakresie ubezpieczenia zdrowotnego, co wynika z art. 83d ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

W praktyce jednak, przy braku tytułu do ubezpieczeń społecznych i braku umowy cywilnoprawnej, w tak skonstruowanym modelu często nie powstaje również obowiązek składki zdrowotnej.

Co to oznacza dla przedsiębiorców?

To nie jest uniwersalny sposób na „obejście” systemu. Każdy przypadek wymaga analizy konkretnego stanu faktycznego.

Kluczowe warunki to:

• działanie wyłącznie na podstawie pełnomocnictwa

• brak umowy o pracę

• brak umowy zlecenia lub innej umowy cywilnoprawnej

• brak wykonywania czynności zarobkowych typowych dla stosunku pracy

Ta interpretacja pokazuje jednak jedno – czasem największe możliwości wynikają nie z kreatywnej konstrukcji, ale z literalnego brzmienia przepisów.

Jeśli prowadzisz JDG i zastanawiasz się nad bezpiecznym modelem wsparcia reprezentacyjnego w firmie, warto przeanalizować ten kierunek bardzo dokładnie

Twoja księgowa nie wysyła Ci tego typu informacji? Może pora na zmianę?

Napisz do nas

Jednomiesięczne wakacje składkowe – możliwość skorzystania ze zwolnienia z opłacania składek ZUS

Od 1 listopada 2024 r. przedsiębiorcy będą mogli składać wnioski o zwolnienie ze składek ZUS za wybrany miesiąc. Przedsiębiorca będzie mógł wystąpić z wnioskiem i uzyskać zwolnienie z opłacenia składek na:

• własne obowiązkowe ubezpieczenia społeczne: emerytalne, rentowe i wypadkowe,

• własne dobrowolne ubezpieczenie chorobowe,

• Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy.

W czasie wakacji składkowych przedsiębiorca będzie musiał opłacić składkę zdrowotną.

Zwolnienie jest możliwe pod warunkiem, zgodnie z którym płatnik składek prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą:

• w miesiącu kalendarzowym poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku miał zgłoszonych do ubezpieczeń emerytalnego, rentowych i wypadkowego lub ubezpieczenia zdrowotnego nie więcej niż dziesięciu ubezpieczonych,

• w ostatnich dwóch latach kalendarzowych poprzedzających rok złożenia wniosku nie osiągnął przychodu z działalności lub w co najmniej jednym roku z dwóch ostatnich lat kalendarzowych, poprzedzających rok złożenia wniosku, osiągnął roczny przychód z działalności nieprzekraczający równowartości w złotych 2 milionów euro,

• jako ubezpieczony w roku kalendarzowym poprzedzającym rok złożenia wniosku oraz w okresie od początku roku kalendarzowego złożenia wniosku do dnia złożenia tego wniosku nie wykonywał pozarolniczej działalności gospodarczej na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego w roku kalendarzowym rozpoczęcia działalności lub w poprzednim roku kalendarzowym wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej,

• w miesiącu kalendarzowym poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku jako ubezpieczony podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.

Wskazówka: Równowartość w złotych 2 milionów euro przelicza się według średniego kursu euro ogłaszanego przez NBP w ostatnim dniu roboczym roku kalendarzowego poprzedzającego rok złożenia wniosku.

Ważne: Przedsiębiorcy mogą raz w roku za wybrany miesiąc skorzystać z ulgi, niezależnie od formy rozliczania podatku dochodowego (PIT, ryczałt, karta podatkowa). Wakacje składkowe dotyczą tylko składek samego przedsiębiorcy, nie może on uzyskać zwolnienia ze składek, które opłaca za pracowników, współpracowników i zleceniobiorców.

Zwolnienie obejmuje składki od najniższej podstawy wymiaru, która obowiązuje przedsiębiorcę. Składki za miesiąc, na który przedsiębiorca uzyska zwolnienie zostaną opłacone z budżetu państwa.

Oznacza to, że:

• wliczają się one do przyszłej emerytury lub renty,

• przedsiębiorca będzie miał uprawnienia do świadczeń z ubezpieczeń społecznych,

• w miesiącu, za który przedsiębiorca uzyska zwolnienie może prowadzić działalność gospodarczą, nie musi jej zawieszać.

Wskazówka: Zwolnienie z opłacania składek to rodzaj ulgi stanowiącej pomoc de minimis, dlatego we wniosku przedsiębiorca będzie musiał podać informacje na temat innych form pomocy publicznej, z których dotychczas skorzystał.

Jak można złożyć wniosek?

Ulga dotyczy przedsiębiorców wpisanych do rejestru CEIDG. Przedsiębiorca lub jego pełnomocnik będzie mógł złożyć wniosek elektronicznie na Platformie Usług Elektronicznych PUE/eZUS – wyłącznie z konta płatnika. Od 1 listopada 2024 r. zostanie udostępniony wniosek RWS (wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia składek za wskazany miesiąc). Wniosek trzeba będzie złożyć miesiąc przed wybranym miesiącem zwolnienia ze składek. W 2024 r. przedsiębiorcy mogą skorzystać z wakacji składkowych tylko za grudzień.

Uwaga: Jeśli chcemy uzyskać wakacje składkowe za grudzień 2024 r., wniosek należy złożyć w listopadzie 2024 r.

Ważne: O zwolnienie z opłacania składek mogą ubiegać się również wspólnicy spółek cywilnych.

Wnioski będą rozpatrywane automatycznie, informacje w sprawie będą udostępniane na koncie płatnika na PUE/eZUS z dodatkowym powiadomieniem, że na PUE/eZUS jest nowa wiadomość, na e-mail lub numer telefonu, który przedsiębiorca podał na swoim koncie PUE/eZUS.

Od decyzji o odmowie przyznania zwolnienia będzie można odwołać się w ciągu miesiąca od dnia, w którym zostanie doręczona. Po tym terminie decyzja stanie się prawomocna.

Jeżeli Twoja Księgowa nie informuje Cię o tego typu informacjach, może pora na zmianę? Napisz do nas!